Ekologiczna uprawa jarmużu
Ekologiczna uprawa jarmużu

Jarmuż (Brassica oleracea) jest botaniczną odmianą kapusty warzywnej. Należy do rodziny kapustowatych. Jest rośliną dwuletnią, jedną z najstarszych uprawianych odmian tego gatunku. Znana była już w starożytności, gdzie uprawiano ją zarówno jako roślinę jadalną jak i ozdobną. Nie rośnie w warunkach naturalnych, jest to tylko roślina uprawowa.

Jarmuż jest niezwykle pożywnym warzywem. Zawiera silne przeciwutleniacze, ma również właściwości przeciwzapalne. Bogate źródło kwasu foliowego oraz żelaza i wapnia. Zawiera również sulforafan, który wspomaga usuwanie z ciała toksyn oraz czynników rakotwórczych. To również niezrównane źródło witamin K i C oraz karotenoidów (β-karotenu, luteiny, zeaksantyny). Ale to nie wszystkie zalety tego mało jeszcze w Polsce popularnego warzywa. Jarmuż regularnie spożywany ma duży wpływ na obniżenie złego cholesterolu a przy tym ma duży pozytywny wpływ na wygląd i poprawę kondycji paznokci, włosów oraz skóry.  

Ekologiczna uprawa jarmużu

Uprawa jarmużu jest prosta i bezproblemowa a samo warzywo ma niewielkie wymagania. Najsłabiej udaje się na glebach piaszczystych, podmokłych i mocno zakwaszonych.

Najbardziej dorodny wyrośnie, gdy zapewni się mu podłoże piaszczysto-gliniaste o umiarkowanej wilgotności z odczynem zbliżonym do obojętnego. Jarmuż dobrze znosi nawet okresowe susze, gdyż wytwarza głęboki system korzeniowy. Jest to roślina odporna na niskie temperatury, a wręcz zalecane jest jej przemrożenie przed zbiorem. Jego liście będą wówczas delikatniejsze, zwiększy się zawartość cukrów a do tego utraci on swoją charakterystyczną goryczkę. Jednym słowem jarmuż zebrany po przymrozkach będzie dużo smaczniejszy.

W uprawie ekologicznej jarmużu bardzo ważne jest przygotowanie podłoża. Przede wszystkim nie można go wysiewać w miejscu, w którym w poprzednim sezonie rósł on sam lub inne kapustowate. Dobrze jest na koniec poprzedniego sezonu zasilić podłoże nawozem organicznym, np. obornikiem. Musi być bardzo dobrze rozłożony, inaczej może zwabić groźnego szkodnika kapustnych, śmietkę kapuścianą. Może być również źródłem innej groźnej choroby, kiły kapusty, dlatego powinien być dostarczony ze sprawdzonego źródła. Wysianie jarmużu w drugim roku po zastosowaniu obornika znacznie ograniczy możliwość wystąpienia tych chorób. Roślina bardzo lubi mieć wokół siebie porządek. Dlatego ziemia przed wysiewem powinna zostać dokładnie i głęboko przekopana, odchwaszczona a na koniec wyrównana. Jeśli nie zasilaliśmy jej jesienią obornikiem, to przekopując powinniśmy są zasilić kompostem. Podczas całego okresu wzrostu możemy naszą uprawę jarmużu zasilać gnojówką z pokrzyw czy wrotyczu, jest jak najbardziej ekologiczne a do tego dostarcza roślinie mnóstwo łatwo przyswajalnych składników odżywczych.

Korzystne i niekorzystne sąsiedztwo dla jarmużu

W uprawach ekologicznych, w których ograniczone są możliwości walki z chorobami i szkodnikami bardzo ważnym jest jakie inne uprawy otaczają nasz jarmuż, by nie narażać go na ataki agresorów. Dobrze jest takie sąsiedztwo już wcześniej zaplanować.

Najlepszymi sąsiadami dla jarmużu będzie sałata, marchew, cebula, szpinak, pomidory, kukurydza oraz groch i fasola. Dobrze jest posadzić wokół grządek z jarmużem aksamitki, nagietki czy nasturcje ogrodowe. Te rośliny ozdobne odstraszają szkodniki zagrażające roślinom kapustnym.

Natomiast jarmuż nie powinien rosnąć w bliskim sąsiedztwie innych kapustnych. Ale nie tylko ze względu na groźbę pojawienia się agresorów, ale również dlatego, że kapustne konkurują ze sobą o składniki pokarmowe, mają bowiem podobne wymagania.

Wysiew jarmużu

By zebrać plony już w lecie, jarmuż należy wysiać w maju. Na zbiory jesienne sieje się odpowiednio później.

Nasiona wysiewa się do skrzyneczek. By wykiełkować potrzebują temperatury około 12oC i trwa to 5-10 dni. Gdy ma już 2 liście, można go przepikować do pojedynczych, większych pojemników. Po 4-6 tygodniach można siewki wysadzać w miejscach docelowych. Optymalny rozstaw to 50-70 cm na 40-50 cm. To w zależności od odmiany, te wyższe rzadziej, te niskie gęściej. Do gruntu powinien trafić od 20 czerwca do 10 lipca. Jednak można je trzymać w pojemnikach i dłużej a później posadzić w miejscach, z których inne warzywa zostały już zebrane.

Możliwe jest sianie jarmużu bezpośrednio w gruncie. Rzadko to się jednak praktykuje, gdyż rośliny są wówczas gorszej jakości.

Pielęgnacja jarmużu w uprawie ekologicznej

Pielęgnacja jarmużu, nawet w uprawie ekologicznej nie jest zbyt czasochłonna i skomplikowana. Przede wszystkim należy dbać o to by otoczenie nie było zachwaszczone, przynajmniej na początku. Jarmuż posiada dobrze rozwinięty i głęboko sięgający system korzeniowy. Dlatego podlewanie go konieczne jest zaraz po posadzeniu a już później tylko wówczas, gdy aura nie rozpieszcza deszczem. Jeśli już rośliny podlewamy a podłoże na którym rosną jest bardzo ubogie w składniki pokarmowe, dobrze jest połączyć podlewanie z zasileniem i zrobić to wodą zmieszaną z gnojówką z wrotyczu, ogórecznika lekarskiego albo pokrzywy. Takie podlewanie to nie tylko dostarczenie wilgoci i wzbogacenie podłoża, gnojówki odstraszają albo wręcz likwidują szkodniki czy choroby.

W zależności od odmiany jarmużu i warunków pogodowych okres wegetacji rośliny trwa ok. 120-125 dni. A że siać można go nawet latem, to zbiory trwają aż do późnej zimy. Jarmuż jest bowiem rośliną mrozoodporną i tak jak por może zimować w ogrodzie, skąd na bieżąco można z niego korzystać. Najlepiej smakuje właśnie taki przemrożony.

Warzywo to jest rośliną dwuletnią, oznacza to, że pęd kwiatostanowy wypuszcza dopiero w drugim roku po posadzeniu w gruncie. Gdy przekwitnie można wyłuskać nasiona i przeznaczyć je do wysiewu. Zdolność kiełkowania zachowują przez pięć lat.

Jarmuż najczęściej spożywa się zaraz po zerwaniu. Można go jednak przez kilka dni przechowywać w lodówce. Im dłużej tam będzie, tym więcej będzie miał w sobie goryczki. Wilgotny włożony do woreczka może być przechowywany nawet 2 dwa tygodnie. Szybciej więdnie w towarzystwie innych warzyw (wrażliwość na produkcję etylenu). Natomiast idealnie sprawdza się jako warzywo mrożone, nie tracąc przy tym niczego ze swoich właściwości i wartości. Dobrze jest go przez zamrożeniem zblanszować (wrzucić na 2 min. do gotującej się wody, schłodzić w misce z wodą i lodem, osuszyć).

Niezależnie od tego czy jarmuż jest gotowany, blanszowany, mrożony czy miksowany nic nie traci ze swoich wartości. 

do góry
Sklep jest w trybie podglądu
Pokaż pełną wersję strony
Sklep internetowy Shoper.pl